Με έκπληξη ακούσαμε όλοι την περασμένη Τετάρτη τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να δηλώνει ότι η παρουσία τους στις εκδηλώσεις για την εθνική επέτειο της 1ης Απριλίου, αποτελεί ένδειξη της διάθεσης του για εθνική συμφιλίωση. Με αυτή την δήλωση ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, εμμέσως πλην σαφώς, άφησε να νοηθεί ότι η παρουσία του στις εκδηλώσεις για τις εθνικές επετείους, αποτελεί λίγο – πολύ παραχώρηση, την οποία δήθεν κάνει, χάριν της συμφιλίωσης. Από τον Πρόεδρο ενός κράτους, που οφείλει την παρουσία του στο ύπατο αξίωμα στη θυσία αυτών που έπεσαν στον αγώνα της ΕΟΚΑ 55-59, θα ανέμενε κάποιος μια διαφορετική στάση έναντι της πρόσφατης ιστορίας του τόπου.
Την εθνική συμφιλίωση, την έκανε πράξη ο μεγαλειώδης αγώνας της ΕΟΚΑ, και δεν ανέμενε κανείς 54 χρόνια μετά την έναρξη του, να θεωρηθεί συμβολή στην ενότητα του λαού η παρουσία του Προέδρου στις δοξολογίες και τα τρισάγια.
Η προσέγγιση αυτή φανερώνει και την φιλοσοφία γύρω από τα θέματα της ιστορίας, και εν πολλοίς δικαιολογεί τους φόβους που εκφράζονται για προσπάθεια παραχάραξης ή στρέβλωσης της.
Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας (ο εκάστοτε Πρόεδρος) οφείλει στις εθνικές επετείους να υποδηλώνει με την παρουσία του την αναγνώριση των αγώνων και των θυσιών αυτού του λαού. Ούτε ο Αυξεντίου, ούτε ο Μάτσης, ούτε ο Παλληκαρίδης, ούτε ουδείς εκ των ηρώων διανοήθηκε όταν όδευε στην θυσία ότι η μνήμη του θα χρησίμευε απλώς για να υποδηλωθεί η συμβολή του κ. Χριστόφια στην εθνική συμφιλίωση. Ίσως θα ανέμενε ότι 54 χρόνια μετά, κάποιοι θα απολογούνταν για τις λοιδορίες, την αμφισβήτηση και την υπόσκαψη ενός μεγαλειώδους αγώνα που τίμησε τον λαό μας.
Η εθνική συμφιλίωση δεν επιτυγχάνεται με τυπικές παρουσίες αλλά με ουσιαστική αποδοχή λαθών. Αυτό ανέμενε κάποιος από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, όπως και από το κόμμα του οποίου ηγήθηκε για 20 χρόνια.
Η ιστορία γράφτηκε στην αγχόνη και τα βουνά της πατρίδας μας και δεν θα γραφτεί στις δοξολογίες, στις καταθέσεις στεφάνων και στα τρισάγια. Για αυτό τον λόγο οφείλουμε να παραδώσουμε στις νέες γενιές ανόθευτη την μνήμη των θυσιών του λαού μας, ώστε μέσα από την γνώση της ιστορίας να αντλήσουν διδάγματα για την πορεία που πρέπει να ακολουθήσει αυτός ο τόπος.
Η ιστορία δεν θα γραφτεί σήμερα, γιατί είναι καταγεγραμμένη στην εθνική συλλογική μνήμη. Αυτό που οφείλει να κάνει η πολιτεία, είναι να σεβαστεί αυτή τη μνήμη, να την προστατεύσει και να την διαφυλάξει.
Καμία σύγχρονη σκοπιμότητα, δεν μπορεί να σβήσει γεγονότα, και καμία «παραχώρηση» δεν μπορεί να συμβάλει στην εθνική συμφιλίωση. Σε μια Ευρώπη 27 κρατών και 500 εκατομμυρίων πολιτών, η Κύπρος και ο λαός της διατηρούν περίοπτη θέση κυρίως λόγω της ιστορίας τους, και αυτό θα πρέπει να αποτελεί όπλο και αιχμή στις διεκδικήσεις μας. Η ίδια η Ε.Ε καταβάλλει τεράστιες προσπάθειες μέσα από προγράμματα και πρωτοβουλίες να προβάλλει την ιδιαιτερότητα της κάθε εθνότητας, ακόμη και των εθνικών, γλωσσικών, και θρησκευτικών μειονοτήτων, αντιλαμβανόμενη ότι πρόκειται για τον πλούτο της. Η ισοπέδωση οδηγεί σε αφανισμό και η ιστορική αλήθεια δεν μπορεί να προσαρμόζεται στις συνθήκες της μικροπολιτικής. Στην Ε.Ε δεν εισήλθαμε με «δανεικά ρούχα» και δεν μπορεί σήμερα κανένας να επιβάλλει ισοπεδωτικές ιστορικές προσεγγίσεις για να πείσει για την ανάγκη εθνικής συμφιλίωσης. Η συμφιλίωση περνάει μέσα από την αλήθεια και αυτή θα υπερασπιστούμε.